Sözlük Manası: Tahammül eden, sabreden, bekleyen, zorluğa karşı göğüs geren, halinden şikâyet etmeyip acı ve sızıya katlanan, belâ ve musibete karşı şikâyet etmeyip Allah (c.c)’a şükreden.Resulullah (s.a.v), Hz. Hasan (r.a)’ın rivayet ettiği bir hadisi şeriflerinde:
“Allah aklı yarattığında ona şöyle buyurdu: “Gel” o da geldi. Sonra ona buyurdu: “Git” o da gitti. Sonra ona buyurdu: “Otur” o da oturdu. Sonra ona buyurdu: “Konuş”, o da konuştu. Sonra ona buyurdu: “Sus”, o da sustu. Sonra buyurdu ki:
“Bana senden sevgili ve daha kerim olan bir mahluk yaratmadım. Seninle tanınırım, seninle hamd edilirim, seninle itaat olunurum, seninle veririm, seni hesaba çeker, muhatap ederim. Sevap sana, ceza da sana, sana en büyük ikram da “SABIR”dır” buyurdu. (r. 353-3)
Enes (r.a)rivayet ettiği bir hadisi şerifte Resulullah (s.a.v): “İman iki parçadır. Yarısı sabır, yarısı şükürdür” buyurdu. (r. 193-8, c.s. 2-1685)
Yine Enes (r.a)rivayet etmiş olduğu başka bir hadisi şerifte ise Resulullah (s.a.v) Efendimiz: “Sabrın imandaki mevkii, başın vücuttaki yeri gibidir” buyuruyor. (r. 217-8, c.s. 2-2521)
Başsız bir vücut olmayacağına göre sabırsız olunmaz.
Ulemanın bu hususta söylemiş olduğu güzel sözlere; kibarı kelamlarına bir göz atalım.
Sabır: Nefse hakim olmak ve onu başkasına şikayetten alıkoymaktır.
Sabır: Beden gücü ölçüsünde zorluklara katlanmaktır.
Sabır: Allah (c.c)’dan gelen bir acıya sabretmektir. Allah’tan gelene samimiyetle razı olmak demektir. Kazayı, takdiri ilâhiyi gönül hoşnutluğu ile kabul etmek demektir.
Sabır: Nefsi telaştan men etmektir.
Sabır: Gönlü dinin yasak ettiği şeylerden alıkoymak ve ona engel olmaktır.
Sabır ve şükür mü’minin özelliklerindendir.
Sabır: Görülen şeylere tahammül etme makamıdır.
Sabır: Kendisinde fayda bulunan acı bir ilaç gibidir.
Sabır: Acıya katlanmak, onu geçirmek için dayanmak ve karşı koymaktır ki, her ferahın, her başarının anahtarıdır. Baştaki darlığın, sıkıntının geçmesi için Allah’ın yardımını celbedecek sebeplerden birincisidir.
İmandan sonra takip edilecek yolun başı sabır, ahlakın başı sabır, ilmin başı sabır, amelin başı sabır, kısaca varlık alemini tanımanın başı sabırdır.
